Hooggevoelig kind?
40 tips om je kind te ondersteunen!

Page content

Mijn kind is perfectionistisch of heeft faalangst?

Mijn kind is perfectionistisch of heeft faalangst?

Heeft jouw hooggevoelige kind de neiging erg perfectionistisch te zijn? Herken jij je de volgende kenmerken bij jouw kind? 

  • Stelt jouw kind hoge eisen aan zichzelf?
  • Is jouw kind zelden tevreden over de dingen die hij maakt of doet?
  • Heeft jouw kind een neiging tot faalangst wanneer hij bepaalde taken uit moet voeren?
  • Heeft jouw kind er moeite mee wanneer het constant op de vingers wordt gekeken?
  • Leert jouw kind op zijn ‘eigen manier’ de dingen die hij wil leren?

De kans is kans erg groot dat jouw kind de lat erg hoog legt in het dagelijkse leven.

Perfectionisme bij het sporten

Mama Joyce vertelt over haar 10-jarige dochter Roos:

‘Mijn dochter speelt graag hockey in haar vrije tijd. Het is haar lust en haar leven. Ze ademt hockey en speelt dan ook al vanaf haar zesde verjaardag bij de junioren van het plaatselijke hockeyteam. Hier is ze één van de meeste talentvolle speelsters. De laatste tijd heeft ze echter een stuk minder plezier in het hockey. Ze is altijd teleurgesteld op het moment dat ze thuiskomt. En ze vindt dat ze nooit goed genoeg gespeeld heeft. Wij (als ouders) zien dat ze de lat ongelooflijk hoog legt. Hierdoor kan ze het niet verkroppen wanneer ze een fout maakt. Gevolg is dat ze volledig verkrampt waardoor het in de rest van een wedstrijd ook niet meer lukt zoals zij dit in haar hoofd heeft.’

Wat is perfectionisme?

Iemand die perfectionistisch is heeft de neiging hoge eisen te stellen aan zichzelf. Nu kun je perfectionisme onderverdelen in:

  • Gezond perfectionisme: je kind verlangt veel van zichzelf, maar kan uiteindelijk wel tevreden zijn wanneer het een taak heeft afgerond. Gaat er onverhoopt toch iets fout dan leg het kind dit makkelijk naast zich neer.
  • Ongezond perfectionisme: jouw kind streeft naar een ongezonde perfectie. Eigenlijk is het nooit goed genoeg waardoor het kind vaak teleurgesteld is in zichzelf.

Verlangt jouw kind te veel van zichzelf dan kun je je voorstellen dat prikkelbaarheid en vermoeidheid op de loer liggen.

HSP'er: kind faalangstig en perfectionistisch

Hooggevoeligheid en perfectionisme

Je ziet het niet altijd direct, maar veel hooggevoelige kinderen zijn perfectionistisch. Dit komt tot uiting in de manier van leren. Vaak leren gevoelige kinderen op een compleet eigen wijze. Ze observeren wat er gebeurd, bereiden zich voor op een bepaalde situatie en beginnen dan pas aan een taak. Hierdoor weten ze zeker dat ze geen gek figuur slaan ten overstaan van andere mensen.

Voor mensen in de omgeving lijkt het echter alsof het kind geen initiatief neemt. Dit is meestal niet waar. Jouw kind heeft hoogstwaarschijnlijk zijn eigen tempo nodig om bepaalde dingen te leren. Pas als jouw kind zeker weet dat hij er klaar voor is zal de stap gezet worden.

Niet op mijn vingers kijken

Joyce vertelt dat Roos altijd zo’n moeite heeft met knutselen op school.

‘Een docent loopt door de klas en bekijkt of de kinderen de opdracht goed uitvoeren. Roos heeft daar last van omdat ze verkrampt als iemand haar op de vingers kijkt. Komt ze uit school dan gaat ze thuis aan de slag met de knutselopdracht en is het binnen korte tijd af. Maar dan mag ze haar eigen tempo bepalen en is ze niet bang om het verkeerd te doen.’

Gevolgen van perfectionisme

Gevolgen van perfectionisme kunnen zijn:

  • De angst om te falen
  • Angst om fouten te maken
  • Angst voor afwijzing
  • Gevoel hebben van alles te ‘moeten’

Vicieuze cirkel van faalangst en perfectionisme en hooggevoelige kinderen

Het gevaar van faalangst

Is het herkenbaar dat jouw kind door zijn perfectionistische gedrag in een neerwaartse spiraal belandt? Doordat hij de lat hoog legt en zijn doelen niet haalt ontstaat er faalangst en daarmee ook uitstelgedrag. Faalangst ontstaat doordat jouw kind het gevoel heeft dat hij de zaken niet meer onder controle heeft.

Focus op wat fout gaat

Een hooggevoelig perfectionistisch kind neigt er naar alleen de dingen te zien die fout gaan. Of naar de dingen die ze niet kunnen. Eigenlijk doet het perfectionisme ze de das om doet. Ze stellen doelen die simpelweg niet haalbaar zijn waardoor situaties altijd in een teleurstelling eindigen.

Gaat er iets fout dan zoeken ze dit altijd in het eigen handelen. Gaat het wel goed? Dan hebben ze de neiging om dit te bagatelliseren.

De faalangst kan zich op twee manieren uit namelijk door:

  • Actieve faalangst
  • Passieve faalangst

Actieve faalangstige kinderen

Dit zijn de kinderen die nog harder gaan werken om de gestelde doelen te halen. Dat betekent dat ze meer tijd aan huiswerk besteden en dit ook moeilijk loslaten.

Passieve faalangstige kinderen

Kinderen die passief worden laten vaak afwezig en opstandig gedrag zien. Ze hebben het gevoel dat het eigenlijk niet uitmaakt wat ze doen waardoor ze slordig worden. Want het doet er immers niet meer toe in hun beleving.

Herken jij één van deze vormen bij jouw kinderen?

Is jouw kind faalangstig?

Herkennen van faalangst

Faalangst kun je fysiek herkennen bij jouw kind door:

  • Transpireren
  • Buikpijn
  • Vaak moeten plassen
  • Slecht slapen
  • Geen zin in eten
  • Trillende handjes
  • Zenuwtrekjes
  • Verkrampen
  • Complete blackout

Gedragskenmerken faalangst

Gedragskenmerken van faalangst zijn bijvoorbeeld:

  • Jouw kind is onoplettend tijdens uitleg op school
  • Jouw kind wil steeds de bevestiging dat hij de dingen goed doet, hierdoor blijft het kind soms vragen naar de bekende weg
  • Jouw kind wil helemaal geen hulp en worstelt net zo lang door tot hij zijn taak heeft afgerond. Zodat de omgeving niet ziet wat hij doet en hoeveel moeite dit kost
  • Onrust voor en tijdens belangrijke momenten voor jouw kind
  • Wegduiken voor vragen, bepaalde dingen niet als eerste van een groep willen uitvoeren

Handige tips voor jou als ouder

Ik heb een aantal handige tips voor jouw op een rij gezet waardoor je beter om leert gaan met het perfectionistische gedrag van jouw hooggevoelige kind.

Tip 1: Geef je kind zelfvertrouwen

Help jouw kind door zelfvertrouwen te geven. Leer te zien hoe jouw kind bepaalde dingen aanpakt en geef hem de ruimte om bepaalde dingen aan te pakken op zijn eigen unieke manier. Laat jouw kind zien dat hij/zij letterlijk op zichzelf mag vertrouwen.

Tip 2: Werk aan je eigen gedrag

Ben jij als ouder erg perfectionistisch probeer hier dan actief mee aan de slag te gaan. Je kind ziet jouw als het grote voorbeeld. Leg jij de lat ook makkelijk te hoog en ben je erg teleurgesteld wanneer je doelen niet haalt dan pikt je kind dit gevoelsmatig eenvoudig op.

Tip 3: Zorg dat je niet teveel bezig bent met het resultaat

Laat het resultaat van een bepaalde handeling met rust. Of dit nu gaat om het cijfer wat jouw kind haalt of om een wedstrijd die wel of niet gewonnen wordt. Slimmer is om je op het proces te focussen waarin je jouw kind heel gericht kunt begeleiden.

Hoe ga jij hier mee om?

Herken jij perfectionisme en faalangstig gedrag bij jouw hooggevoelige kind? Hoe ga jij hier mee om?

GRATIS E-BOOK
Een hooggevoelig kind? 40 tips om je kind te ondersteunen!
Wij hebben ook een hekel aan spam
Linda Peelen
Linda is trotse moeder van een zoon, pedagoog en heeft sinds 2004 haar Praktijk Sterrekind. Ze geeft kindertherapie aan (hooggevoelige) kinderen en biedt ondersteuning op sociaal-emotioneel gebied. Linda is auteur van de online cursus 'Hooggevoelig kind? Start bij de basis!' voor hooggevoelige kinderen, ouders en professionals die met kinderen werken.

Comment Section

20 reacties op “Mijn kind is perfectionistisch of heeft faalangst?


Door Susanne de Haan op 30 september 2016

Ik herken dit wel bij mijn kind, maar ook bij mezelf. Ik zie alleen niet dat ze er op school last van heeft. Het is vooral thuis dat de bom barst en ze niet wil beginnen aan bepaalde dingen. Zij heeft vooral thuis t gevoel dat er vanalles "moet" en gaat vaak helemaal uit dak. Ze heeft al ardig wat mouwen opgekauwt (;-))


Door Linda Peelen op 30 september 2016

Leg de lat voor jezelf ook maar eens wat minder hoog Susanne ;-). Besef dat je best doen goed genoeg is. Het hoeft niet altijd perfect én je mag 'fouten' maken. Deel je jouw ervaringen in de gratis Community? Succes en lieve groet, Linda


Door Fransiska op 30 september 2016

Zeer herkenbaar..



Door Karine op 30 september 2016

Idd zeer herkenbaar en dan vooral voor mezelf.



Door Cindy op 30 september 2016

Oh wat herkenbaar! Idd zowel voor mijn dochter van 8, als voor mijzelf. Onze dochter heeft het idd ook voornamelijk thuis, daar legt zij de lat veeeel te hoog! Bij het sporten ook wel, maar dat reageert ze dan thuis/in de auto af. Op het moment zelf, als er anderen bij zijn doet ze perfect. En ze is ook echt een uitblinker in sport! Ik snap niet zo goed waar ze het dus vandaan haalt...En totaal ontevreden zijn et haar uiterlijk, terwijl ze zo knap is.


Door Linda Peelen op 30 september 2016

Dank voor je reactie Cindy. Lukt het denk je om iets uit de drie gegeven tips toe te passen?


Door Antoinette op 30 september 2016

Ik herken hier ook dingen in. Mijn zoon moet ook dingen op school die hij moeilijk vind en verbloemd dit door het of helemaal niet te doen of het slordig en onder zijn kunnen te doen 🙂 Alleen het boze gedrag kan ik niet echt plaatsen bij hem en ben daar nog mee bezig om uit te vogelen een plek te geven.



Door Roger op 5 oktober 2016

Heel herkenbaar ook, onze zoon van 9 , hsp /gevoelig(welk label of etiket je er ook aan wilt hangen:)
Alhoewel we inmiddels veel gelezen hebben over dit thema blijft het vaak moeilijk om er op een rustige en goede manier meer om te gaan.
Hartelijke groet,
Roger


Door Linda Peelen op 6 oktober 2016

Dank voor je reactie Roger. Het is niet altijd makkelijk idd. Met vallen en opstaan. Het zijn soms echt processen waar je als gezin doorheen gaat. Blijf eerlijk naar je eigen handelen/reacties kijken en neem zelf je rustmomenten, zodat je voldoende energie hebt. Veel geluk en succes.
Hartelijke groet,
Linda


Door An op 30 september 2016

ik herken vooral de passieve faalangst bij mijn zoon van 9. Hij is snel in paniek en moeilijke opdrachten gaat hij uit de weg. Hij zei letterlijk vorig jaar dat hij dit niet gaat kunnen. Hij is nochtans cognitief zeer sterk en neigt zelf naar hoogbegaafdheid. De meester heeft samen met ons gewerkt rond het sociaal, relationele en emotionele functioneren bij onze zoon. Dit heeft enorm geholpen. Ik heb hem geïnformeerd rond hooggevoeligheid en hij stond daar gelukkig voor open. Eigenlijk is die meester ook een hooggevoelig persoon. Onze zoon spreekt er nog over en voor hem is dit zijn held binnen school. Resultaat van dit alles: hij panikeert nog steeds maar minder, hij durft fouten maken en we zijn ook blij als er eens staat 8/10 (Door zijn viool (speelt dit sinds zijn 5 jaar op eigen vraag) leert hij met moeilijke stukken om te gaan en dat dit niet van bij het begin perfect kan. Dit was een heel proces vorig jaar) en dit jaar in het vierde leerjaar ging hij voor de eerste keer meelopen met de loopcross. Hij was de eerste cross de laatste maar vond dit niet erg. Hij heeft meegedaan en de volgende week was hij terug van de partij. Heel mooi om te zien hoe hij beetje bij beetje groeit. Hij zal nog veel nood hebben aan steun van ons maar t is leuk om hem te zien groeien en ontplooien. De puberteit baart ons wat meer zorgen, maar we zijn zo ver nog niet.


Door Linda Peelen op 3 oktober 2016

Dank voor het delen An. Wat ontzettend fijn om je zoon zo te zien groeien. En wat prettig dat zijn meester jouw zoon echt ziet en de juiste ondersteuning kan geven. Blijf vertrouwen houden! Ik wens jullie alle goeds en veel geluk.
Warme groet,
Linda


Door leyla op 1 oktober 2016

You are born to be real
not to be perfect



Door Miranda de Boer op 9 oktober 2016

Kan je iets meer vertellen over de combi perfectionisme en hooggevoeligheid? Komt dit vaker voor bij HSP en zo ja waarom is dat?


Door Linda Peelen op 10 oktober 2016

Hoi Miranda, veel HSP-ers zijn perfectionistisch en willen het een ander graag naar hun zin maken. Ze voelen goed aan wat een ander nodig heeft en willen hierin voorzien, ook naar zichzelf toe. Perfectionisme kan worden veroorzaakt door angst; angst om te falen, angst om geen waardering te krijgen of om controle te verliezen. Er kunnen ook (onbewuste) gedachten, meespelen of de manier van opvoeden en soms zelfs vorige levens.
Als het perfectionisme aanhoudt is het goed dit te onderzoeken en te kijken wat de oorzaak is, eventueel samen met een deskundige.
Stel je vragen gerust eens in de Sterrekind Community http://community.praktijk-sterrekind.com/ hier kan je gratis terecht.
Warme groet,
Linda


Door Mare op 14 december 2016

Hallo,
ook ik herken dit perfectionisme bij mijn 2 kinderen (en eigenlijk een aantal zaken ook bij mezelf én mijn man...). Bij mijn oudste zoon weet ik het nu een 2-tal jaar dat hij hoogsensitief is. Bij mijn jongste zoon (nu bijna 5) beginnen we ons nu ook die vraag te stellen. Ik had het niet in de gaten omdat hij toch helemaal anders is dan onze eerste zoon. Maar eigenlijk was het de leerkracht die me erover aansprak. Onze jongste zoon zijn gedrag op school is (in tegenstelling tot onze oudste zoon) is momenteel niet ok. Hij stelt storend gedrag, gedraagt zich als clowntje, is heel snel gefrustreerd en dan ook heel boos + stelt hij nu ook enorm veel uitdagend gedrag thuis én op school. In de sportclub doet hij momenteel niet veel mee, hij vind het te moeilijk, terwijl hij het evengoed kan dan de anderen... Momenteen zitten we toch met onze handen in het haar omdat we soms wel boos reageren als hij niet reageert op onze berispingen naar zijn uitdagend gedrag toe. Hij klapt dan volledig toe of barst in snikken en tranen uit. En het maakt het gedrag eigenlijk alleen maar nog erger. Ook 's avonds hebben we veel problemen bij het gaan slapen, hij is enorm bang voor 'bange dromen'... dan is hij ook moe wat dan nog moeilijker gedrag veroorzaakt..... zucht. Soms vraag ik me af of er ook niet meer aan de hand is met hem (ASS, hoog IQ (discrepantie tussen verbaal en performaal IQ),... Alle tips naar gedragsaanpak zijn zeker welkom!


Door Linda Peelen op 15 december 2016

Dank voor het delen van je verhaal Mare. Inmiddels hebben we ook even mailcontact gehad.
Alle goeds.
Lieve groet,
Linda

Plaats een reactie


*